FANDOM


Iljuszyn Ił-28 (ros. Ильюшин Ил-28) - samolot bombowy konstrukcji radzieckiej.

Iljuszyn Ił-28 (1)

Samolot bombowy Iljuszyn Ił-28

Pod koniec II wojny światowej stało się jasne, że przyszłość należy do samolotów odrzutowych. W drugiej połowie lat 40-tych w wielu krajach opracowano nie tylko projekty samolotów myśliwskich, ale także bombowców i samolotów rozpoznawczych wykorzystujących napęd odrzutowy. W 1947 roku w Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich (ZSRR) trzy duże ośrodki konstrukcyjne: OKB-240 Siergieja W. Iljuszyna, OKB-51 Pawła O. Suchoja oraz OKB-156 Andrieja N. Tupolewa otrzymały zadanie opracowania projektów i budowy prototypów tzw. frontowych czyli taktycznych samolotów bombowych o napędzie odrzutowym, przeznaczonych do niszczenia zgrupowań i obiektów nieprzyjaciela na linii frontu i na jego zapleczu za pomocą bomb oraz pokładowej broni strzeleckiej. W odpowiedzi na przedstawione wymagania każdy z zespołów opracował projekt samolotu. Były to: czterosilnikowy Su-10, trzysilnikowy Tu-78 oraz dwusilnikowy Ił-28. Projekt OKB Suchoja odrzucono, ponieważ w porę zorientowano się, że nie spełni on wymagań. W ten sposób pozostało tylko dwóch konkurentów. Prace przebiegały szybko, ponieważ prowadzono je przy zaangażowaniu dużych zespołów doświadczonych ludzi. W zespole Tupolewa przed realizacją właściwego projektu zbudowano samolot doświadczalny, dokonując przeróbki seryjnego bombowca Tu-2 zastępując silniki tłokowe nowymi radzieckimi silnikami odrzutowymi Klimow RD-45 o ciągu 2 270 kG. Zespół Siergieja Iljuszyna wykorzystali w swej pracy bogate doświadczenie uzyskane przy projektowaniu, budowie i próbach doświadczalnego samolotu bombowego Ił-22, którego rozwiązania konstrukcyjne można było w dużym stopniu wykorzystać. Pozwoliło to przyśpieszyć prace nad nowym projektem, prototyp nowego samolotu bombowego został ukończony w ciągu kilkunastu zaledwie miesięcy od otrzymania zamówienia.

Iljuszyn Ił-28 LWP

Samolot bombowy Iljuszyn Ił-28 lotnictwa wojskowego Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej (PRL)

Konstrukcja duralowa ze stopu marki D-16 o podwyższonej wytrzymałości, półskorupowa. Usterzenie pionowe pojedyńcze, płat stały o obrysie trapezowym w układzie górnopłata. Kabiny nawigatora i pilota hermetyzowane z fotelami wyrzucanymi. Kabina strzelca pokładowego z tyłu kadłuba, hermetyzowana z dolnym włazem. Zbiorniki paliwa o pojemności 7 900 l w kadłubie. Ponadto w wersji rozpoznawczej Ił-28R dwa dodatkowe zbiorniki paliwa o kształcie kroplowym na końcach skrzydeł. Podwozie trójpodporowe z kołami przednimi, z amortyzacją olejowo-powietrzną, chowane w locie.

Ił-28 LWP defilada

Samoloty Ił-28 Ludowego Wojska Polskiego podczas powietrznej defilady w szyku orła sił powietrznych

Oblotu prototypu dokonano w dniu 8 lipca 1948 roku. Dokonał tego pilot oblatywacz Władimir K. Kokkinaki. Nieco później dokonano oblotu dwóch następnych prototypów. Wszystkie prototypy napędzane były silnikami Klimow RD-45. W 1949 roku odbyły się próby porównawcze z konkurencyjnym samolotem Tu-78 zespołu Tupolewa. Trzy załogi doświadczalne przechodziły kolejno z samolotu na samolot badając własności i cechy obu konstrukcji. Ił-28 wyszedł z tego porównania zwycięsko, ze względu na bardziej prawidłowy pilotaż, prostszą obsługę oraz lepsze własności startu i lądowania na lotniskach polowych. W wyniku pomyślnie zakończonych prób samolot skierowano do produkcji seryjnej i to jednocześnie w kilku radzieckich wytwórniach lotniczych: Nr 30 w Moskwie-Chodynce, Nr 64 w Woroneżu oraz Nr 166 w Omsku. Postanowiono również, że jednostką napędową seryjnych maszyn będą mocniejsze silniki Klimow WK-1 o ciągu 2 700 kG. Po raz pierwszy samolot zaprezentowano publicznie 1 maja 1950 roku podczas defilady lotniczej nad Placem Czerwonym w Moskwie z okazji Święta 1 Maja. Latem tego samego roku pierwsze seryjne samoloty trafiły na wyposażenie radzieckich jednostek lotnictwa bombowego. Poza Związkiem Radzieckim samoloty Iljuszyn Ił-28 były używane przez lotnictwo wojskowe krajów socjalistycznych oraz zaprzyjaźnionych z ZSRR krajów arabskich i afrykańskich. Samolot Ił-28 był produkowany od 1959 roku również na licencji w Chińskiej Republice Ludowej (ChRL) pod oznaczeniem Harbin H-5 na potrzeby własnej armii oraz w Czechosłowacji (CSRS) w zakładach Avia pod oznaczeniem B-228 i SB-228. Produkcję zakończono w 1955 roku po zbudowaniu 6 635 egzemplarzy.

Ił-28U

Samolot bombowy Iljuszyn Ił-28U w locie

Samolot Iljuszyn Ił-28 był ówcześnie dojrzałą i nowoczesną maszyną, poprawną w pilotażu. Pomimo, że to bombowiec, samolot posiadał niezłą zwrotność. Obsługa naziemna ceniła go za prostą konstrukcję i niezawodność. W latach 50-tych był główną siłą uderzeniową lotnictwa frontowego ZSRR i krajów Układu Warszawskiego, w okresie zimnej wojny okazał się prawdziwym straszakiem zdolnym zaatakować cele w Europie Zachodniej. Ił-28 po raz pierwszy został użyty bojowo w październiku i listopadzie 1956 roku podczas konfliktu sueskiego, były to samoloty zakupione rok wcześniej w CSRS. Maszyny wykonały wiele ataków bombowych. Uczestniczyły także w kolejnych wojnach arabsko-izraelskich w 1967 oraz w 1973 roku. Podczas wojny sześciodniowej lotnictwo egipskie dysponowało czterema eskadrami Ił-28. W toku walk samoloty nie odniosły sukcesów, natomiast utracono 28 maszyn tego typu, większość została zniszczona na ziemi. W latach 1969 - 1970 lotnictwo Nigerii (RFN) używało Ił-28 podczas wojny domowej przeciwko zbuntowanej prowincji - Biafrze. Samoloty były wykorzystywane do nalotów dywanowych zarówno cywilnych, jak i wojskowych instalacji w Biafrze. Po tym, jak ponad 2 000 osób zginęło, naloty zostały przerwane. Pomimo, że Ił-28 był maszyną udaną, jego kariera nie trwała długo. W latach 60-tych radziecką doktrynę wojenną zdominowały pociski rakietowe. Z tego względu wiele pułków bombowych zostało rozwiązanych, a ich sprzęt zlikwidowany. Niektóre samoloty zostały przeniesione do szkół lotniczych jako maszyny szkoleniowe. Tylko niewielka część floty została przekształcona w samoloty do holowania celów powietrznych i przetrwała do wczesnych lat 80-tych. Podczas radzieckiej interwencji w Afganistanie samoloty Ił-28 używane były przez Siły Powietrzne Demokratycznej Republiki Afganistanu (DRA) przeciwko islamskiej partyzantce Mudżahedinów i to bardzo skutecznie. Mudżahedini nie zdołali zniszczyć ani jednej maszyny. Wszystkie afgańskie Ił-28 zostały zniszczone w 1985 roku w wyniku sabotażu w bazie sił powietrznych DRA w Shindand, wysadzono 11 samolotów, ogień rozprzestrzenił się na resztę samolotów, a pułk faktycznie przestał istnieć. Samolot nadal pozostaje w użyciu lotnictwa wojskowego Korei Północnej (KRLD).
Iljuszyn Ił-28

Samolot bombowy Iljuszyn Ił-28 na lotnisku

Informacje

Dane podstawowe:

Dane techniczne:

  • Silnik: 2 turboodrzutowe Klimow WK-1
  • Rozpiętość: 21,45 - 21,50 m (różne źródła)
  • Długość kadłuba: 17,60 - 17,65 m (różne źródła)
  • Wysokość: 6,70 m
  • Powierzchnia nośna: 60,80 m²
  • Masa własna: 12 890 kg
  • Masa całkowita: 23 200 kg
  • Prędkość maks: 906 km/h
  • Prędkość min: 185 km/h
  • Wznoszenie: 15 m/s
  • Pułap: 12 300 - 12 500 m (różne źródła)
  • Zasięg: 5 925 km
  • Zapas paliwa: 7 900 l
  • Rozbieg: 875 - 965 m (różne źródła)
  • Dobieg: 1 170 - 1 700 m (różne źródła)
  • Uzbrojenie: 2 działka NR-23 kal. 23 mm pod kadłubem w przedniej części (zapas amunicji: 100 szt. każde), 2 działka NR-23 kal. 23 mm w tylnej wieżycce (zapas amunicji 225 szt. każde) oraz 1 000 kg bomb lub 1 bomba atomowa RDS-4 o masie 1 200 kg w komorze bombowej. Maksymalny udżwig bomb: 3 000 kg.

Wersje:

  • Ił-28 - wersja bombowiec frontowy.
  • Ił-28A - wersja bombowiec frontowy, przeznaczona do przenoszenia taktycznych bomb atomowych RDS-4 o mocy 30 kt i masie 1 200 kg.
  • Ił-28U - wersja szkolno-treningowa samolotu Ił-28. Pozbawiona uzbrojenia strzeleckiego. Wyróżniała się zmienionym kształtem przedniej części kadłuba, gdzie zamiast całkowicie przeszklonej kabiny bombardiera zamontowano kokpit instruktora. Oblatana 18 marca 1950 roku.
  • Ił-28R - wersja rozpoznawcza. Oblatana 19 kwietnia 1950 roku.
  • Ił-28RTR - wersja zwiadu radiotechnicznego.
  • Ił-28REB - wersja do walki radioelektronicznej.
  • Ił-28PŁ - wersja morska, przeznaczona do zwalczania okrętów podwodnych.
  • Ił-28LL - wersja latające laboratorium, przeznaczona do strojenia stacji radiolokacyjnej "Sokół".
  • Ił-28M - bezzałogowa wersja samolot-cel telesterowana (zdalnie sterowana), przeznaczona do szkolenia załóg wyrzutni pocisków rakietowych obrony powietrznej. Przebudowywana z wycofanych z użytku samolotów Ił-28.
  • Ił-28BM - wersja do holowania celów, przeznaczona dla szkolenia obrony przeciwlotniczej. Wyposażona zamiast tylnego stanowiska strzeleckiego w wyciągarkę z liną holującą długości 2 800 m.
  • Ił-28ZA - wersja meteorologiczna, przeznaczona do badania atmosfery.
  • Ił-28P - wersja cywilna dla Aerofłotu, przeznaczona do szybkiego transportu poczty. Samoloty tej wersji przebudowywano z samolotów wycofywanych z użytku w lotnictwie wojskowym.

Wersje licencyjne:

  • Harbin H-5  - wersja licencyjna samolotu Ił-28 produkowana w Chinach (ChRL) od 1959 roku w zakładach lotniczych Harbin.
  • Harbin H-5A - wersja samolotu Harbin H-5 przeznaczona do przenoszenia broni atomowej.
  • Harbin HZ-5 - wersja rozpoznawcza samolotu Harbin H-5.
  • Harbin HJ-5 - wersja szkolna samolotu Harbin H-5.
  • Avia B-228 - wersja licencyjna samolotu Ił-28 produkowana w Czechosłowacji (CSRS) w zakładach lotniczych Avia.
  • Avia SB-228 - wersja szkolna samolotu Ił-28U.

Użycie bojowe:

Użytkownicy:

Bibliografia:

  • Jerzy Świdziński "Odrzutowy samolot bombowy Ił-28, TBiU nr 47" Wydawnictwo MON Warszawa 1977

Źródła:

Michał Iljin (dyskusja) 18:51, maj 31, 2020 (UTC)IljinM.

Treści społeczności są dostępne na podstawie licencji CC-BY-SA , o ile nie zaznaczono inaczej.